Պատմամշակութային հուշարձաններ

Սևան ազգային պարկի և նրա պահպանական գոտու տարածքում հաշվառված են պատմության և մշակույթի 1489 անշարժ հուշարձաններ (ներառյալ բնական հուշարձանները), այդ թվում. 4 բնական հուշարձաններ, 5 քարե դարի բնակատեղիներ, 19 քարայր կացարաններ, 1 քաղաքատեղի, 31 բնակատեղիներ, 94 գյուղատեղիներ, 8 ազգագրական տներ, 78 ամրոցներ, 2 աշտարակներ, 6 կամուրջներ, 2 քարավանատներ, 9 ջրաղացների համալիրներ և 17 առանձին ջրաղացներ, 11 ձիթհաններ, 3 ջ...

Նորատուսի գերեզմանատուն

Նորատուսի գերեզմանատուն
  Նորատուսը բրոնզի և երկաթի դարերով թվագրվող հուշարձաններով հնագույն բնակավայր է: Կա տեսակետ, որ սա Գեղամ Նահապետի կառուցած Գեղարքունիքի բերդ-ավանն է եղել, որը նա կոչել է «Նորատունս»` նոր տներ։ Բնակավայրը տարբեր ժամանակներում եղել է վարչական կենտրոն, իշխանական տան նստավայր և այլն: Ավանդազրույցներից մեկը պատմում է, որ օսմանյան թուրքերը ներխուժում են Գեղարքունիք, իսկ Գեղամ իշխանը, ով շատ քիչ զինվորներ է ունենում, իր մարդկանց հրամայո...

Ջիլ

Ջիլ
Ջիլ գյուղից 1,5 կմ հարավ- արևմուտք, Ծովագյուղ-Ջիլ ավտոճանապարհից ձախ, նրա անմիջական հարևանությամբ գտնվում են Ջիլի կրաքարային ծագում ունեցող քարանձավները: Անձավները մատչելի են միայն ավտոճանապարհից ոտքով բարձունք հաղթահարելով և երկաթգիծը անցնելու և հատելու դեպքում: Ջիլի անձավներն արհեստական հատած քարայրներ են՝ փորված կրաքարի զանգվածի մեջ, որոնք հավանաբար կառուցվել են միջնադարում սեջուկների և մոնղոլների տիրապետության ժամանակահատվածում: Ջիլի քարանձավներից չափե...

Բերդկունք (Սպիտակ բերդ)

Բերդկունք (Սպիտակ բերդ)
Բերդկունքի ավերակները գտնվում են Սևանա լճի արևելյան ափին: Ամրոցը, որն առավելապես հայտնի է որպես Սպիտակ բերդ, կառուցվել է մ.թ.ա II կամ I հազարամյակում:  Միջնաբերդը զբաղեցնում էր փոքրիկ թերակղզին, որը ցամաքային հատվածում պաշտպանված էր ամուր պատով, իսկ ջրային հատվածում՝ ժայռերով, որոնց միջև կար փոքր, բայց հարմարավետ խցիկ: Ամրոցի շինությունից, ցավոք, ոչինչ չի պահպանվել: Սակայն կան ուղիներ, որոնցից մեկը ամրոցի տակով ձգվում է դեպի ցամաք, իսկ մյուս ուղին՝ ...